• چارچوب نظارت بر توسعه دولت الکترونیکی

      چارچوب نظارت بر توسعه دولت الکترونیکی

      علاوه بر موارد مورد نظر در چارچوب مدیریت نتیجه گرا، در فرآیند نظارت توسعه دولت الکترونیک و حرکت از دوره رشد به مرحله بلوغ باید زنجیره ارزش به منظور تحول خدمات دولت الکترونیک بر اساس حرکت به سمت نسل دوم دولت الکترونیک و نگاه ارائه خدمات به صورت شهروند محور، به منظور اشراف کامل بر ابعاد مختلف این تحول نیز طراحی شود.
      همان‌طور که بیان شد، مدل مرجع برای نظارت بر توسعه دولت الکترونیک، روش مدیریت نتیجه گرا است. بر این اساس، سه گام اصلی این مدل عبارت‌اند از:
      1. برنامه‌ریزی: شامل مهندسی نیازمندی ها، چارچوب منطقی طراحی، برنامه‌ریزی برای پایش و ارزیابی و شناخت وضعیت موجود یا شرایط اولیه است.
      2. پایش: پایش، ره‌گیری پیشرفت برنامه و تطابق‌سنجی با استانداردهای زیربنای آن بر مبنای جمع‌آوری اطلاعات و تحلیل آن‌ها است.
      3. ارزیابی: ارزیابی در مقاطع مختلف آغازین، میانی و نهایی، برنامه‌ریزی‌شده و میزان مؤثر بودن، بهینگی و ارزشمند بودن اقدامات را نشان می‌دهد.

      با توجه به لزوم عبور از مرحله رشد و رسیدن به بلوغ دولت الکترونیک هم راستا با ایجاد نیازهای جدید، برنامه‌ریزی را باید یک چرخه مستمر دانست که از مراحل پایش و ارزیابی ورودی می گیرد.

      1- چارچوب کلی پایش و ارزیابی طرح توسعه دولت الکترونیک
      اهداف اصلی که در ارزیابی فعلی به آن‌ها توجه می‌شود، همان اهداف مستخرج از برنامه پنجم توسعه و شاخص توسعه دولت الکترونیک (EGDI) بر اساس سه مولفه خدمات آنلاین، زیرساختهای ارتباطی و سرمایه‏ انسانی کشورها می باشد. مطابق با چارچوب کلی پایش و ارزیابی، ناظر برای هر مقطع، خروجی های قابل ارائه ی مشخصی را تعیین می‌کند و در سررسید مقطع مورد نظر، ارزیابی را انجام می‌دهد. در ادامه، هدف کلی از انجام ارزیابی در مقاطع طرح، بیان شده و پس از آن خروجی‌های قابل ارائه در هر مرحله مطالعه و طراحی، با جزئیات بیشتری بیان می شود.
      • مرحله مطالعه و طراحی:
      o مهندسی نیازمندی ها،
      o شناخت وضعیت موجود،
      o شناخت ویژگی های وضع مطلوب مورد نظر با تمرکز بر نسل دوم دولت الکترونیک
      o شناخت اهداف و ویژگی های آینده (نسل سوم دولت الکترونیک)
      o اطمینان از انطباق طرح توسعه دولت الکترونیک با اهداف و ماموریت های تعیین شده در اسنادبالادستی و همراستایی با وضع مطلوب
      • مرحله پیاده‌سازی:
      o بررسی خروجیهای مراحل و بازنگریهای احتمالی در طرح، با هدف تضمین کیفیت و الزامات تبیین شده در هر مرحله
      • مرحله برنامه پایش و ارزیابی:
      o برنامه ریزی به منظور پایش و ارزیابی
      o شناسایی پیامدهای دولت الکترونیک
      o تعیین شاخص برای هر یک از پیامدهای دولت الکترونیک
      o منابع اطلاعاتی و روش تعیین مقادیر شاخص برای هر یک از پیامدها
      o شناسایی فرضیه ها و ریسک های موجود برای هر یک از پیامدهای شناسایی شده
      o شناسایی میزان منابع مالی تخصیص داده شده
      o شناسایی خروجی های ذیل هر یک از پیامدها
      o تعیین شاخص های مربوط به هر یک از خروجی ها
      o تعیین مقادیر هدف برای هر یک از خروجی ها
      o تکمیل ماتریس نتایج
      o تعیین اثرات دولت الکترونیک در بخش های اقتصادی، اجتماعی، سیاسی، ارتباطات بین الملل، فناوری و . . . تعیین برنامه زمانی به منظور انجام فرآیند پایش و ارزیابی
      o بررسی خروجیهای نهایی از نظر تطبیق با اهداف، مأموریتها و الزامات مصوب
      • مرحله توسعه و بلوغ:
      o نظارت مستمر و بررسی فرآیندهای توسعه، بلوغ، بهینه سازی و ارتقای کیفی خدمات
      o تدوین راهکارهای اجرایی به منظور بهره برداری از نتایج پایش و ارزیابی در تصمیم گیری ها و در صورت نیاز تغییر فرآیندهای اجرایی توسعه دولت الکترونیک
      در پایان انجام فعالیت های فوق لازم است که خروجی‌های زیر به ناظر تحویل شود:
       ارائه معماری وضع موجود دولت الکترونیک
       ارزیابی وضع موجود وتعیین میزان دستیابی به نیازمندی‌ها
       ارائه سیاست‌ها و بسته‌های حمایتی در خصوص ذی‌نفعان و بهره‌گیری از حداکثر توان فنی و مهندسی و اشتغال
       گزارش نیازمندی‏های طرح توسعه دولت الکترونیک
       فهرست خدمت‏های طرح توسعه دولت الکترونیک و تشریح آن
       ارائه طرح اجرایی و زمانبندی
       سند تبیین نیازمندی‏های پایش و ارزیابی دولت الکترونیک با تمرکز بر نسل دوم (ساختاری، فنی، سازمانی)
       تعریف دقیق خروجی ها و پیامدهای دولت الکترونیک
       سند شناسنامه معیارها و شاخص ها
      o شاخص های سنجش خروجی ها و تعیین نحوه اندازه گیری آنها
      o شاخص های سنجش پیامدها و تعیین نحوه اندازه گیری آنها
       تهیه ماتریس نتایج مطابق با فرمت استاندارد RBM
       سند تبیین اثرات توسعه دولت الکترونیک در بخش های اقتصادی، اجتماعی، سیاسی، ارتباطات بین الملل، فناوری و . . .
       سند نظام پایش و ارزیابی طرح توسعه دولت الکترونیک
       ارائه مستندات برای فرایند دست‌یابی


      تهیه کننده : نعیمی-1393
تمامی حقوق برای مرکز ملی فضای مجازی محفوظ است. هر گونه کپی‌برداری از مطالب با ذکر منبع بلامانع است.